جه روزهء روز آخرين رمضان واجب است ، و روزهء روز اوّل شوّال حرام . و اين دو روز به يكديگر متّصل‌اند - و اجزاء زمان از روى ظاهر متساوى ، و امثال اين احوال جز از اقوال « 1 » بيغمبران « ( عليهم السّلام ) » معلوم نتوان كرد ، بس حكمت الهى جنين اقتضا كرد - كى بيغمبران را بعالميان فرستد - بأنواع طاعات - و عبادات ، كى مقصودست از آفرينش جنّ و انس « ( جنانك فرموذ ) » - كى : وَ ما خَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ إِلَّا لِيَعْبُدُونِ . و كيفيّت اداء آن بديشان آموزند ، جنانك فرموذ « 2 » : رُسُلًا مُبَشِّرِينَ وَ مُنْذِرِينَ لِئَلَّا يَكُونَ لِلنَّاسِ عَلَى اللَّهِ حُجَّةٌ بَعْدَ الرُّسُلِ . اينست اقسام علم اصول . و امّا علم فروع بر دو قسم است يكى مقصود ، و دوّم تبع . امّا قسم مقصود جهار ركن است . اوّل علم كتاب « ( عزيز ) » و آن دوازذه نوع است . نوع اوّل - علم قراءت و آن دو قسمست : يكى قراآت سبع « 3 » و آن همه از بيغمبر عليه السّلم مروىّ است بروايات مشهور - و متواتر شذه ، و نماز كردن بذان درست بوذ . - و ديگر شواذّ « ( و ) » آن بروايات آحاد آمذه است - و نماز كردن بذان درست نباشد .

--> ( 1 ) - قول - م . ( 2 ) - فرمود كه - م - ط . ( 3 ) - كذا فى جميع النّسخ و الظاهر : قراءات . - و مقصود قراءت قرّاء سبع است - و اسامى آنها ابن است : 1 - ابو عمرو زبان بن العلاء التّميمىّ المازنيّ البصريّ ( 70 - 154 ) متوفى در كوفه . 2 - نافع بن عبد الرحمن الاصفهانى متوفّى در مدينه بسال 169 . 3 - ابو سعيد عبد اللَّه بن كثير ( از خاندان ايرانيانى كه انوشيروان در حدود 570 - م با كشتى بسردارى وهريز بيمن فرستاد و هم آنجا ماندند ) متوفّى به مكه ( 45 - 120 ه ) . 4 - ابو بكر عاصم بن ابى النّجود بهدلة از مردم كوفه متوفى بسال 128 . 5 - ابو عمرو عبد اللّه بن عامر اليحصبى قاضى دمشق ( 21 - 118 ) . 6 - ابو عمارة حمزة بن حبيب الزيّات از موالى تميم ( 80 - 156 ) . 7 - ابو الحسن علىّ بن حمزة بن عبد اللَّه بن بهمن بن فيروز النحويّ از ايرانيان ساكن كوفه كه در يكى از ده‌هاى رى بسال 179 وفات كرد . - معروفترين شواذّ قراءت محمد بن احمد بن شنبوذ متوفّى بسال 328 است نگاه كنيد بكتاب الفهرست ابن النّديم - الفنّ الثالث من المقالة الاولى .